Op 6 juli 2026 bundelden Reinier de Graaf, Franciscus, Zorgorganisatie Eerste Lijn (ZEL) en RIGA hun krachten tijdens het regionale leefstijlevenement voor iedereen die werkt aan gezondheid in de WSD-regio.
Zo ontstond een enthousiaste groep van wel meer dan 40 verschillende professies, variërend van huisartsen, POH’s, artsen en verpleegkundig specialisten, tot fysiotherapeuten, apothekers(-assistenten), welzijnsadviseurs, beleidsmakers, logopedisten, diëtisten, leefstijlcoaches enzovoorts.
Met als centraal thema: hoe maken we de ommekeer van het behandelen van ziekten naar preventie en gezondheid? En hoe ondersteunen we patiënten bij een gezondere leefstijl en bouwen we aan een gezonde regio?
Een vraagstuk waaraan vanuit alle beroepsgroepen en domeinen iets gedaan kan worden, maar je hoeft het niet alleen te doen! Als we samenwerken, kunnen we meer bereiken dan we tot nu toe doen.
Jij kan het verschil maken voor een gezondere leefstijl
Tijdens de opening van het regionale leefstijlevenement door Arjen Hakbijl (Reinier de Graaf), Marlies Jansen (Franciscus), Marjolein Krul (ZEL) en Karin de Booij (Stichting RIGA) wordt duidelijk: alle organisaties en zorgverleners voelen de betrokkenheid om leefstijl nog meer op de kaart te zetten en de samenwerking aan te gaan.
Karin de Booij: “Samenwerken helpt omdat we heel veel leefstijl gerelateerde aandoeningen zien bij de huisarts en in het ziekenhuis, maar de achterliggende oorzaken en daarmee oplossingsrichtingen vaak zitten in sociale problematiek. Het is dus van groot belang om leefstijl bespreekbaar te maken in de spreekkamer én vervolgens de juiste laagdrempelige doorverwijzing te kunnen doen, bijvoorbeeld naar het sociaal domein.”
Hoe eerder je kunt ingrijpen, hoe beter
Liesbeth van Rossum, internist-endocrinoloog en hoogleraar op het gebied van obesitas en stressonderzoek in het Erasmus MC, nam ons mee in de inspirerende wereld van leefstijl, overgewicht, en obesitas. Zij deelde de nieuwste inzichten en ging in op de fysiologie van obesitas. Want met kennis over de effecten op het lichaam (zoals ontregeling van het honger- en verzadingssysteem en moeilijker kunnen afvallen en op gewicht blijven), kun je mensen beter ondersteunen.
“Obesitas is een chronische ziekte en een poortziekte naar meer dan 200 andere ziekten. Dat betekent dat – naast het voorkomen van overgewicht en obesitas – behandeling ervan ook vele andere chronische ziekten kan voorkomen, verbeteren of beter behandelbaar maken.“
– Liesbeth van Rossum
Belangrijke inzichten van deelnemers na de presentatie van Liesbeth van Rossum:
- Overgewicht en obesitas hebben meer oorzaken dan alleen voeding en beweging, ook medicijngebruik en psychologische en sociaal economische factoren kunnen een rol spelen. Voordat een leefstijlinterventie gestart wordt, wil je deze dus eerst checken voor het meeste effect. De online tool checkoorzakenovergewicht.nl kan thuis ingevuld worden door patiënten en is voor professionals een handig hulpmiddel om een passende aanpak in (para)medisch of sociaal domein te realiseren.
- De ontwikkelingen rondom de nieuwste behandelmogelijkheden en de rol van medicatie die inspeelt op de ontregelingen van het lichaam volgen zich razendsnel op. Wil je hierover meer weten? Kijk dan op behandelovergewicht.nl.
- Als je het met een patiënt of cliënt wilt hebben over leefstijl of het gewicht, vraag om toestemming, zonder oordeel. Vraag bijvoorbeeld: “Vindt u het goed als we het ook even over uw gewicht hebben?”.
Panelgesprek
Hierna volgde een panelgesprek onder begeleiding van Rutger Quispel (MDL-arts, Reinier de Graaf) en Frederike Siemens (Gynaecoloog Reinier de Graaf).
Stephanie le Mahieu (huisarts), Sanne van de Wiel (MDL-arts, Reiner de Graaf), Marlies Kevenaar (internist, Franciscus), Joerie Mulder (directeur, DSW), Arthur Hofland (fysiotherapeut, leefstijlcoach, voorzitter FEL) en Iris Bakker (welzijnsadviseur, Vitis Westland) gingen met elkaar en de aanwezigen in gesprek over leefstijl in de dagelijkse praktijk: wat werkt goed, waar lopen we tegenaan en hoe kunnen we samenwerken?
Tijdens het gesprek bleek dat leefstijl voor alle professionals relevant is, ook al lukt het niet altijd om het te bespreken vanwege tijd, complexe ziektebeelden of omdat het op dat moment niet passend is.
Ook kwam duidelijk naar voren dat samenwerking tussen zorg, welzijn en verzekeraars noodzakelijk is. Leefstijl is een maatschappelijk vraagstuk. Kortere lijnen, duidelijke toeleiding en regionale netwerken (zoals RIGA) werden gezien als belangrijke verbeteringen.
Rutger Quispel, MDL-arts bij Reinier de Graaf, over de gedachtegang van patiënten:
“Als de zorgverlener het niet bespreekt, dan zal het wel niet belangrijk zijn”.
Samen aan de slag
In de daaropvolgende break-out groepen gingen deelnemers samen aan de slag, werden ervaringen gedeeld en was er gelegenheid om de samenwerking te verdiepen.
Een aantal reacties van deelnemers:
– “Fijn om met gelijkgestemden van gedachten te kunnen wisselen”.
– “Maak de drempel lager door bijvoorbeeld de leefstijlcoach contact te laten opnemen (na toestemming), in plaats van dat de patiënt het zelf moet regelen.”
– “Toestemming vragen om leefstijl te bespreken helpt om het gesprek op gang te helpen.”
– “Na vandaag probeer ik vaker te schakelen met een professional uit een andere beroepsgroep om nóg passender ondersteuning te kunnen bieden.”
Plannen voor de dagelijkse praktijk
Dat er saamhorigheid is en dat het leefstijlevenement gewaardeerd werd bleek duidelijk tijdens de evaluatie met Mentimeter; ‘Samenwerken’ en het belang van ‘Netwerkaanpak’ kregen een hoge score. Ook maakten de deelnemers hun plannen voor de dagelijkse praktijk concreet; naast intenties voor het werk en samenwerking, maakten veel professionals ook nieuwe leefstijlintenties voor zichzelf.
Meer weten over een gezonde leefstijl en obesitas?
– De website https://vitaalkaart.nl/ geeft inzicht in het lokale en landelijke aanbod op het gebied van leefstijl.
– Partnerschap Overgewicht Nederland (PON) zet zich in voor de aanpak van overgewicht en obesitas in Nederland door samenwerking binnen en tussen het sociaal en (para)medisch domein in. Lees meer over PON.
– Verder lezen over obesitas, medicatie en voeding kun je onder andere in het boek “Vet belangrijk 2.0” van Liesbeth van Rossum en Mariette Boon (Ambo|Anthos, 2026).
RIGA programma Gezond Leven
Iedereen verdient een kans op gezond te leven. Het maakt niet uit waar je woont of wat je situatie is. Dat is het doel van het programma Gezond Leven in de WSD-regio.
Een belangrijk onderdeel van Gezond Leven is de focus op een gezonde leefstijl. Daarom zijn er momenteel 12 initiatieven in de regio die lokaal inwoners/patiënten ondersteunen en samen met hen bepalen wat er nodig is om een stap te zetten richting meer gezondheid. Op regionaal niveau hebben we een leernetwerk waarin we delen wat wel en niet werkt in de praktijk. Ook organiseren we trainingen voor o.a. gedragsverandering en motiverende gespreksvoering.
Heb je vragen, wil je meedenken of meedoen? Neem contact op met Jessica Michgelsen via jessicamichgelsen@riga.nl.
Fotografie: Ellemieke Hoogendijk.